En Çok Ormana Sahip Olan Ülkeler

Bilim r1b 10/06/2021

Ormanlar, dünyadaki yaşamın sürdürülmesinde mühim bir rol oynamaktadır. Karbon yutağı görevi görürler ve iklimi mahalli ve küresel ölçekte düzenlemeye destek olurlar. Ormanlar ek olarak fazla su için depo görevi görür ve bu yüzden organik rezervuarlar ve su arıtma tesisleri olarak rol oynar. Taşkın etkilerini azaltarak, organik yağmur suyu yönetim sistemleri olarak hizmet ederler. Ormanlar, sayısız tür için yaşam alanı ve hem nebat hem de hayvan yaşamı için genetik materyal deposu görevi görür.

Küresel Orman Örtüsü

Dünya topraklarının ortalama %31’i ormanlarla kaplıdır. Bu orman alanının üçte biri birincil ormandır yada insan faaliyetlerinin etkilerinin olmadığı yada minimum düzeyde olduğu organik olarak yenilenmiş ormanlardır. Bununla beraber, dünyanın orman örtüsü eşit olmayan bir halde dağılmıştır; bazı ülkelerde arazilerinin bir çok ormanlarla kaplıyken, diğerlerinde orman örtüsü oldukca azdır yada asla yoktur.
Öteki birçok ekosistem şeklinde, orman aralıkları da ülkelerin coğrafi sınırlarını göz ardı etme eğilimindedir. Avrupa, büyük seviyede Rusya Federasyonu’nun devasa ormanları sebebiyle, tüm kıtaların en yüksek orman örtüsüne haizdir. Bundan dolayı, dünyadaki ormanların ortalama dörtte biri Avrupa’da bulunur. Amazon ormanını elinde tutan Cenup ABD, gezegenin orman örtüsünün %21’ine haizdir. Şimal ve Orta ABD, bir çok Kanada ve ABD’de bulunan dünya ormanlarının ortalama %18’i ile üçüncü sırada yer verilmiştir.
Orman bakımından en varlıklı on ülkenin dünyanın orman örtüsünün üçte ikisini oluşturduğunu ve kalan %34’ün geri kalan tüm ülkeler içinde dağıldığını belirtmek ilginçtir. Rusya Federasyonu tek başına dünyadaki orman örtüsünün %20’sine haizdir, sadece toplam kara hacminin büyüklüğü sebebiyle dünyanın en ormanlık ülkeleri içinde 53. sırada yer alacaktır.

Orman Örtüsü Yüzdesinin En Yüksek Olduğu 10 Ülke

1. Surinam – %98
2. Guyana – 94%
3. Mikronezya Federal Devletleri – %92
4. Gabon – 91%
5. Solomon Adaları – 90%
6. Palau – 90%
7. Ekvator Ginesi – %88
8. Liberya – %80
9. Papua Yeni Gine – %79
10. Finlandiya – %74

Ülkelere Bakılırsa Küresel Orman Örtüsündeki Eğilimler

En Çok Ormana Sahip Olan ÜlkelerOrman Örtüsü Ve Sınırı olan İnsan Faaliyeti
Bozulmamış orman örtüsü ile karakterize edilen ülkeler içinde Surinam, Guyana ve Mikronezya ve arazi alanlarının %90’ından fazlasının orman örtüsünün hakim olduğu Gabon bulunmaktadır. Bu ülkeler hem yüzölçümü hem de toplam nüfus bakımından nispeten küçüktür. Bu ülkelerin büyük bir kısmı dağlıktır ve nüfus, daha düz, daha gezilebilir alanlarda yoğunlaşma eğilimindedir. Bu ülkelerin ufak nüfusları sebebiyle, bu ülkelerin organik kaynaklarına yönelik talepler oldukca azdır. Bu uluslar ek olarak sanayileşmiş ekonomilerden yoksundur ve bu yüzden sınırı olan arazi bozulması ve kaynak kullanımı vardır.
Sanayileşmiş Ülkelerde Orman Örtüsü
Finlandiya, İsveç , Japonya ve Cenup Korenispeten geniş orman örtüsüne haiz büyük nüfusa haiz tüm sanayileşmiş ülkelerdir. Mesela Japonya, garip bir olay emek harcaması olarak hizmet ediyor. 300 yıl ilkin, Japonya’da ormansızlaşma oranı tehlikeli sonuç seviyelerdeydi. Bununla beraber, insan müdahalesi zaman içinde Japonya’nın orman örtüsünü şimdiki %68,47 oranına geri getirdi. Japonlar, ormanlarındaki kaynakları daha sürdürülebilir bir halde kullanmaya başladılar ve bilhassa kereste için ağaç yetiştirmeye başladılar. Bu, ormanlardaki ağaçların kesilmesini azalttı ve Japon ormanlarının yenilenmesine izin verdi. 2. Dünya Savaşı’ndan sonrasında, savaştan meydana gelen ormanlara verilen ziyanı onarmak için devamlı bir ağaçlandırma emek harcaması da vardı. Japonya’nın orman örtüsü, son yıllarda ormanlık alanlarda oldukca azca artış yada azalma ile şu anda sabittir.
Finlandiya ve İsveç, yüksek orman örtüsüne ve gelişen kereste endüstrilerine haizdir. Ormancılık her iki ülkede de mühim bir ekonomik faaliyettir. Mesela İsveç’in IKEA’sı, İskandinav kerestesinden meydana getirilen birçok ürünüyle dünyaca meşhur bir markadır. Bu iki İskandinav ülkesinin nüfusu kentsel alanlarda yoğunlaşmıştır. İsveçlilerin ve Finlilerin %85’i kentsel alanlarda yaşamakta ve geri kalan arazilerin bir çok tenha kalmaktadır. Bu tenha arazinin bir çok ormandır. Bu şimal ülkelerindeki orman sahipliğinin tropikal ülkelerde görülenlere kıyasla mühim seviyede değişik bulunduğunu belirtmek ilginçtir. İsveç’teki ormanların %50’si aile mülkiyetindedir, İsveç ormanlarının %14’ü devlet mülkiyetindedir ve endüstri kuruluşları oradaki ormanların %25’ine haizdir. Finlandiya’da ormanların %61’i hususi sektöre, %30’u devlete aittir.
Bu iki İskandinav ülkesinin ormancılık modelleri, koruma ve ekonomiyi birleştiriyor. Bu ülkeler, sonrasında bir tek toplumsal refah programları için değil, hem de çevresel refah girişimleri için de kullanılabilen ormancılık sanayisinden elde edilmiş gelirlerin vergilendirilmesinden gelir elde etmektedir. Korumaya ulaşınca, ülke başına ormanların %10’undan fazlası, ağaç kesimine izin verilmemiş korunan alanlardır. Gene de koruma altında olmayan alanlardaki İskandinav ormancılığı, İsveç ve Finlandiya’daki ağaç dikme ve hasat işlemlerinin devamlı bir döngü oluşturduğu görevli tekrardan ağaçlandırma protokollerini takip etme eğilimindedir. Bu iki İskandinav ülkesi, kereste endüstrilerini ve ormancılık politikalarını ekolojik olarak sürdürülebilir kılmak için araştırmalara da yatırım yapıyor.

Bölgelere Bakılırsa Orman Örtüsündeki DeğişimlerEn Çok Ormana Sahip Olan Ülkeler

Orman örtüsü, hem organik kalıplara hem de insan faaliyetlerine benzer şekilde devamlı olarak değişmektedir. Orman örtüsünün artması, ormanların sınırlarını öncesinden çıplak araziye doğru genişletmesiyle organik olarak meydana gelebilir. Bununla birlikte, Bahreyn, Mısır ve Ruanda’da olduğu şeklinde, ağaçlandırmanın (başka türlü var olmayacakları ormanları üretmek için ağaç diken insan faaliyetleri) bir sonucu olarak da gerçekleşir. Orman örtüsü hem de ya organik yenilenme süreciyle ya da ormancılık faaliyetlerini takiben insanoğlu tarafınca tekrardan ağaçlandırmanın bir sonucu olarak durağan(durgun) kalabilir.
Orman örtüsünün artması yada stabilizasyonu çoğunlukla Avrupa’da ve daha azca seviyede Yakın ve Uzak Doğu’da gerçekleşir. Bu bölgelerdeki eğilim, Orta ABD, Cenup ABD ve Afrika’da hala meydana gelen ormansızlaşmanın yıkıcı etkilerini bir halde hafifletiyor.
Orman yangınları ve volkanik faaliyetler şeklinde afetler ormanları tahrip ettiğinde orman alanları organik olarak azalır. Bununla beraber, orman kaybının en yaygın sebebi, açık ara insan faaliyetleridir. Ormansızlaşma, Orta ABD, Amazon Havzası, Kongo Havzası ve Batı Afrika kıyılarının yakınında hızla orman yitirilmesine niçin oluyor.

2000 ve 2010 yılları aralığında ormansızlaşma, küresel orman örtüsünü şaşırtıcı bir halde 13 milyon hektar azalttı. Ormansızlaşma, devam eden iklim değişikliği için katalizör görevi görerek dünyanın karbon yutaklarını azaltır. Azalan orman örtüsü hem de su toplama alanlarının yitirilmesine niçin olur ve bu da yağışlı mevsimde daha fena sellere, kurak mevsimde daha şiddetli kuraklıklara ve daima su ve rüzgâr sebebiyle toprak erozyonuna niçin olabilir.

Kaynakça:
https://www.neoldu.com/orman-zengini-ulkeler-2255h.htm

Yazar: Can Baskın

#bitki örtüsü #çevre #doğa #dünya #orman
Bir yorum bırak
Mail adresiniz kimseyle paylaşılmayacaktır.